‌

Gold Coast Humpback Highway: het succesverhaal van Australië op het gebied van walvisbescherming

Elk jaar ondernemen zo’n 40.000 bultruggen de grote trek langs de oostkust van Australië, en ja, het is een van de weinige plekken op aarde waar je de hele reis kunt volgen. Deze spectaculaire trek vormt wat bekend staat als de Humpback Highway, een natuurlijke mariene gang die vlak langs de Gold Coast loopt. Zo komen de walvissen in de warme wateren van Queensland terecht om te paren en keren ze later met hun jongen weer terug naar het zuiden.

En wat is de kers op de taart? Als je tijdens het seizoensgebonden migratieseizoen naar de Gold Coast gaat, kun je vlak voor de kust walvissen spotten. In dit artikel gaan we kijken wat de Humpback Highway precies is en waarom die zo belangrijk is voor zowel walvissen als walviskijkers.

Waarom heet het de Humpback Highway?

Herkomst

De term ‘Humpback Highway’ is bedacht vanwege de regelmaat en de concentratie van de trek. Elk jaar trekken tienduizenden bultruggen langs de oostkust van Australië via een vaste gang van Antarctica naar het Great Barrier Reef en weer terug. Onderzoekers hebben met behulp van satellietzenders en luchtverkenningen bevestigd dat er vooral tijdens het hoogseizoen een drukke verkeersstroom is, waarbij dagelijks honderden walvissen langs bepaalde punten trekken.

Waarom er aan de Gold Coast zo vaak dieren worden gespot

In tegenstelling tot veel wereldwijde walvismigraties die ver uit de kust plaatsvinden, loopt de route langs de oostkust van Australië vlak langs de kustlijn. Aan de Gold Coast zwemmen walvissen vaak op slechts een paar kilometer van het strand langs, waardoor je ze makkelijk kunt spotten vanaf landtongen, pieren of vanaf het dek van een boot. De rustige, beschutte wateren van deze regio zijn ook een favoriete plek voor moeders en kalfjes. Speels gedrag, zoals uit het water springen en met de staart slaan, zie je hier vaak.

Waarom Australië perfect is om walvissen te spotten

Australië is het enige land met een lange, aaneengesloten kustlijn die precies langs een belangrijke migratieroute van walvissen loopt en dichtbij genoeg is om ze vanaf het land te kunnen spotten. De Humpback Highway biedt je seizoen na seizoen de zeldzame kans om een natuurlijke migratie in zee van dichtbij mee te maken.

De route van de bultruggen

Afstand en seizoensgebonden stroming

De „Humpback Highway“ strekt zich uit over zo’n 10.000 km in één richting langs de oostkust van Australië, helemaal van de voedselgebieden in Antarctica tot de voortplantingswateren in Queensland en vervolgens weer terug naar het zuiden. De walvissen trekken van mei tot augustus naar het noorden en komen dan tussen september en november weer terug, waarbij ze zich strak langs de kust houden in een strakke gang

Heen- en terugreis

  • Migratie naar het noorden (mei–augustus): Scholen, voornamelijk volwassen mannetjes en zwangere vrouwtjes, trekken onophoudelijk naar de warmere wateren van het Great Barrier Reef.
  • Reis naar het zuiden (september–november): Gezinnen die het rustiger aan doen (moeders en kalfjes) keren terug naar de voedselgebieden op Antarctica.

Niet alleen walvissen onderweg

Hoewel bultruggen de route domineren, maken ook andere zeedieren gebruik van deze route. Je ziet dwergminke-walvissen, zuidkapers, dolfijnen, zeeschildpadden en zelfs zeldzame blauwe vinvissen en orka’s. Satellietvolgsystemen en akoestisch onderzoek bevestigen dat meerdere soorten zich door overlappende gangen verplaatsen.

Waarom volgen de walvissen deze route?

Walvissen zwemmen meestal langs het continentaal plat (tot een diepte van zo’n 200 m) en gebruiken stromingen zoals de Oost-Australische stroming om de weg te vinden. Zo blijven ze dicht genoeg bij de kust om goed zichtbaar te zijn, vooral in de buurt van plekken als de Gold Coast.

Wat gebeurt er langs de Humpback Highway?

Fokken & kalven

Bultruggen beginnen aan hun epische reis om te paren en hun jongen ter wereld te brengen in de warmere wateren van Queensland. Drachtige vrouwtjes en mannetjes in de voortplantingsleeftijd zwemmen vanuit de voedselgebieden op Antarctica naar het noorden, gedreven door hun voortplantingsinstinct. Na een draagtijd van 11 maanden worden de kalfjes in de buurt van riffen en baaien geboren. Ze gingen meteen op weg voor de lange terugreis naar het zuiden, onder begeleiding van hun moeders.

Kalver- en rustzones

Populaire bestemmingen in Queensland, zoals de Gold Coast, Moreton Bay en Hervey Bay, zijn belangrijke plekken waar vogels tijdens de trek kunnen uitrusten en zich kunnen voeden. Hier blijven moeder-kalf-paren in rustige, beschutte wateren (vaak binnen 2 km van de kust) om te zogen, op krachten te komen en de ruwe omstandigheden op zee te ontwijken. Deze veilige plekken zijn ook sociale tussenstops waar kalveren gedragingen aan de oppervlakte oefenen, zoals uit het water springen en met hun staart slaan.

Sociale structuren & competitieve groepjes

Langs de snelweg zie je soms groepen die met elkaar wedijveren: groepen volwassen mannen die om partners strijden met luchtacrobatiek, staartzwaaien en snelle achtervolgingen. Ook de jongere dieren gaan mee en proberen in het gezelschap van de ouderen sociale signalen en gedragingen uit.

Inspanningen voor behoud

Het verhaal over het behoud van de Humpback Highway is een zeldzaam succesverhaal. Van een populatie van slechts zo’n 500 walvissen in de jaren zestig is de oostelijke bultrugpopulatie nu gestegen tot meer dan 30.000–40.000 exemplaren per seizoen. Het is een opmerkelijk herstel en het laat zien wat er allemaal mogelijk is als wetenschap, beleid en steun van het publiek op één lijn liggen.